Ο αθλητισμός ως μέσο ψυχαγωγίας στις ασθενέστερες οικονομικά ομάδες

Από τους μαθητές της Α' Λυκείου Γιάννη Ιατρού και Βασίλη Μακρή.

Ο αθλητισμός παίζει από την αρχαιότητα εώς και τις μέρες μας σημαντικό ρόλο στη ζωή των ανθρώπων, από την παιδική τους ηλικία μέχρι και μετά την ενηλικίωση. Πέρα από τις θετικές πτυχές που παρουσιάζει σε θέματα υγείας, όμως, ο αθλητισμός μπορεί να συμβάλλει στην ψυχαγωγία των ατόμων. Η «ευγενής άμιλλα» που τόσο είχαν σε εκτίμηση οι Αρχαίοι, άλλωστε, περιγράφει κατά κάποιον τρόπο την ευχαρίστηση που λαμβάνει ο άνθρωπος μέσα από τον καλοπροαίρετο ανταγωνισμό και τον ανυστερόβουλο αθλητισμό.

Για να ψυχαγωγηθεί κανείς μέσω του αθλητισμού δε χρειάζεται απαραίτητα να διαθέσει χρήματα. Από μικρά τα παιδιά έρχονται σε επαφή με τον αθλητισμό μέσω του παιχνιδιού: κυνηγητό στους δρόμους, κρυφτό, ποδόσφαιρο στην αλάνα ή αγώνες με τα ποδήλατα στη γειτονιά. Έτσι ένα μικρό παιδί περνάει ευχάριστα την ώρα του και, χωρίς να το καταλαβαίνει, ταυτόχρονα γυμνάζεται και αθλείται.

Βέβαια, η δωρέαν άθληση δεν είναι ένα προνόμιο που απολαμβάνει κανείς μόνο κατά την παιδική του ηλικία. Υπάρχουν άπειροι τρόποι να αθληθεί κανείς είτε εντελώς δωρεάν είτε καταβάλλοντας ένα αμελητέο χρηματικό ποσό.

Το κράτος έχει φροντίσει για τη δημιουργία πάρκων με αθλητικές εγκαταστάσεις, όπως, άλλες φορές μικρά και άλλες φορές πιο μεγάλα, γήπεδα μπάσκετ, ποδοσφαίρου, τέννις κτλ., επιτρέποντας σε παιδιά και ενήλικες να ψυχαγωγηθούν χωρίς κανένα κόστος. Επιπλέον υπάρχουν πολυάριθμοι σύλλογοι ομάδων που καλύπτουν ένα μεγάλο φάσμα αθλημάτων και, εν καιρώ κρίσης, χαμηλώνουν το κόστος συμμετοχής έτσι ώστε να μπορούν να πάρουν μέρος όλοι, ανεξαρτήτως εισοδήματος.

Ταυτόχρονα, το σχολείο φροντίζει για να αθλούνται οι μαθητές, πρώτα απ’ όλα με το μάθημα της Γυμναστικής, και ακολούθως με τα σχολικά πρωταθλήματα που διοργανώνονται κατά καιρούς και μπορούν να συμμετάσχουν όλοι οι μαθητές, χωρίς την παραμικρή χρηματική επιβάρυνση.

Τέλος, ένα ακόμη προνόμιο που παρέχεται στους πολίτες είναι η ύπαρξη δημόσιων γυμναστήριων, όπου τις περισσότερες φορές το κόστος είναι ασήμαντο ή και ανύπαρκτο. Έτσι ο καθένας έχει την ευκαιρία να γυμναστεί, ακόμη και αν ανήκει στην κατηγορία των χαμηλοεισοδηματιών.

Αυτοί είναι μερικοί από τους τρόπους που μπορεί να αθληθεί κανείς στις μέρες μας, ιδιαίτερα στην περίπτωση που ανήκει στις κατώτερες οικονομικά κοινωνικές τάξεις.

Με σκοπό την πιο έγκυρη πληροφόρηση πάνω στο θέμα του αθλητισμού, επισκεφτήκαμε ένα τοπικό δημόσιο γυμναστήριο και μιλήσαμε με τον υπεύθυνο ο οποίος με προθυμία απάντησε σε όλες τις ερωτήσεις μας.

-Ποιος είναι ο αριθμός των εγγεγραμένων μελών στο γυμναστήριο;

Στο γυμναστήριό μας είναι εγγεγραμένοι περίπου 100 άνθρωποι, οι περισσότεροι σε αριθμό ενήλικες, αλλά δε λείπουν και αρκετοί νεότεροι που προτιμούν τις δικές μας εγκαταστάσεις για να γυμναστούν.

-Υπάρχει διαφορά στον αριθμό των ατόμων σε σχέση με προηγούμενες χρονιές; Αύξηση ή μείωση; Ποιοι πιστεύετε είναι οι λόγοι γι’ αυτό;

Ενώ κανείς θα περίμενε να υπάρχει μείωση λόγω της οικονομικής κρίσης, σε σχέση με πέρυσι, και ακόμα περισσότερο με πρόπερσι, τα άτομα που γράφονται στο γυμναστήριο έχουν αυξηθεί κατά πολύ. Αυτό συμβαίνει διότι έχουμε χαμηλώσει την τιμή ώστε να μην είναι αποτρεπτική, σε αντίθεση με πολλά ιδιωτικά γυμναστήρια, που χάνουν όλο και περισσότερη πελατεία καθώς οι τιμές τους είναι τετραπλάσιες ή και πενταπλάσιες από τις δικές μας.

-Τι προσπάθειες έχετε κάνει από μεριάς σας ώστε να γίνει πιο προσιτό το γυμναστήριο στους οικονομικά ασθενέστερους πολίτες;

Όπως προαναφέρθηκε, η τιμή έχει κατέβει αρκετά σε σχέση με παλαιότερες χρονιές.

-Ποιο είναι το αντίτιμο για όποιον θέλει να συμμετάσχει;

Τα χρήματα που πρέπει να καταβάλλει κανείς για να χρησιμοποιήσει τον εξοπλισμό του γυμναστηρίου μας είναι 10€ για όλους. Τις προηγούμενες χρονιές το ποσό ήταν 20€ για τους ενήλικες και 10€ για τους μαθητές και τους φοιτητές, αλλά λόγω κρίσης το έχουμε μειώσει ώστε να είναι προσιτό σε ανθρώπους κάθε ηλικίας, ανεξαρτήτου εισοδήματος.

-Τι προσφέρει το γυμναστήριο; Ο εξοπλισμός του είναι εφάμιλλος των ιδιωτικών γυμναστηρίων;

Εννοείται πως ένα δημόσιο γυμναστήριο δεν μπορεί να προσφέρει τις ίδιες ανέσεις με αυτά του ιδιωτικού τομέα (π.χ. σάουνα), αλλά ικανοποιεί τις βασικές ανάγκες. Υπάρχουν όργανα για να γυμνάσει κανείς κάθε μέρος του σώματός του, ειδικό πρόγραμμα για γυναικεία γυμναστική (aerobics), αποδυτήρια με διαθέσιμο ντους, αλλά και εξωτερικοί χώροι για τρέξιμο, μπάσκετ, ακόμα και για τέννις. Γενικά μαζεύει πολύ κόσμο. Είναι κάτι σαν «κυψέλη». Μακάρι να υπήρχαν ακόμη δύο-τρία στο Βόλο.

-Από πού χρηματοδοτείται το γυμναστήριο; Δέχεται επιδοτήσεις από το δήμο;

Το γυμναστήριο και οι άνθρωποι που εργάζονται σε αυτό χρηματοδοτούνται από την τοπική Διεύθυνση Αθλητισμού, η οποία με τη σειρά της χρηματοδοτείται από το Δήμο Βόλου.

Σας ευχαριστούμε πολύ.

Εραστές της Τέχνης : Δε τους σκιάζει κρίση καμιά!

  Της μαθήτριας της Α΄ Λυκείου  Βάσιας Τζαλαβρέτα

«Το θέατρο αποτελεί το μοναδικό φάρο γνώσης, αφύπνισης, κριτικής και ουσιαστικά το τελευταίο καταφύγιο της σκέψης, στη θολή πορεία μας, μέσα σε εποχές σκοτεινές και δυσνόητες».

Tandasi Susuki, Θεατρικός συγγραφέας

Ερασιτέχνης είναι εκείνος που ασχολείται με κάτι από ευχαρίστηση, όχι επαγγελματικά ή με σκοπό το οικονομικό κέρδος. Άλλοι πάλι θέλοντας να δώσουν έναν ποιητικότερο τόνο στην ιδιότητά τους αυτοαποκαλούνται «Εραστές της Τέχνης».

Η Τέχνη γενικότερα, το θέατρο δε ειδικότερα, εκτός από ψυχαγωγία είναι ανάγκη. Ανάγκη της ανθρώπινης φύσης για έκφραση , για λύτρωση , για “δι’ἐλέου καὶ φόβου περαίνουσα τὴν τῶν τοιούτων παθημάτων κάθαρσιν. ” ,όπως σοφά κάποτε είπε ο Αριστοτέλης, δίνοντας τον ορισμό της τραγωδίας.

Εξ’ αιτίας αυτής ακριβώς της ανάγκης, μονάδες ανθρώπων με κοινά ενδιαφέροντα, κοινές συνιστώσες και κοινό κώδικα επικοινωνίας, ανεξαρτήτου ωστόσο ηλικίας, κοινωνικού στάτους, οικονομικού προφίλ επιλέγουν να εκφράζονται μέσα από το θέατρο με τη δημιουργία ερασιτεχνικών θεατρικών ομάδων. «Συμμετέχοντας μέσα σε μία θεατρική ομάδα τα οφέλη είναι πάρα πολλά. Το θέατρο καταρχήν είναι παιδεία, κατάθεση ψυχής, όπως αναφέρει ο Χρήστος Λάγγης, δημιουργός της ομάδας «Αξιοθέατρον».

Ανά την Ελλάδα – μια χώρα με τεράστια ιστορία και πολιτισμό, κυρίως στον τομέα της Τέχνης- εμφανίζονται αμέτρητα παραδείγματα ομάδων που δρουν και μάλιστα με μεγάλη επιτυχία τόσο σε τοπικό επίπεδο, όσο και πανελληνίως.

Πολλοί είναι βέβαια εκείνοι που αναρωτιούνται , αν εν καιρώ κρίσης είναι δυνατή η επιβίωση του θεάτρου , ασχέτως αν μιλάμε για επαγγελματικό ή ερασιτεχνικό επίπεδο. Τίθεται λοιπόν το ερώτημα «Το θέατρο είναι πολυτέλεια ή ανάγκη;».  Ερώτημα που σαφώς και είναι  δύσκολο να απαντηθεί , μιας και υπάρχουν απόψεις που υποστηρίζουν εξ ίσου και τις δύο εκδοχές.

Παίρνοντας την πρώτη εκδοχή περί πολυτέλειας, αρκετοί είναι εκείνοι που ισχυρίζονται πως το κόστος παρακολούθησης μιας θεατρικής παράστασης αποτελεί ανασταλτικό παράγοντα γα όσους επιλέγουν τον συγκεκριμένο τρόπο ψυχαγωγίας. Εδώ όμως ερχόμαστε να συμπληρώσουμε πως αυτή η άποψη πιθανόν να θεωρηθεί ελαφρώς εσφαλμένη. Αυτό διότι αφενός στη χώρα μας έχουμε συνδέσει την έξοδο στο θέατρο με ένα life style που υιοθετήθηκε αυθαίρετα την εποχή της μεγάλης (εικονικής) ευμάρειας της χώρας. Μέχρι  πρόσφατα, μετά το τέλος της παράστασης, ακολουθούσε κάποιο γεύμα ή κάποια άλλης μορφής  βραδινή έξοδο. Έτσι, το θέατρο ως μορφή ψυχαγωγίας στην νεοελληνική συνείδηση, δεν στάθηκε ποτέ σαν επαρκής και αυτόνομη έξοδος, οπότε και κατέληγε να είναι «ακριβό» . Αφετέρου υπάρχουν άπειρες αν όχι στο πλήρες σύνολό τους , ερασιτεχνικές ομάδες όπου οι παραστάσεις τους είναι δωρεάν ή με πολύ οικονομικό εισιτήριο, οπότε βατό για τη μέση, ακόμη και αδύνατη τσέπη.

Στον αντίποδα, είναι όλοι εκείνοι, οι λάτρεις του θεάτρου, οι Εραστές του, που είτε συμμετέχουν σε αυτό παίζοντας, είτε παρακολουθώντας δε παύουν να εξυμνούν την ανάγκη ύπαρξής του ειδικά στο σήμερα. Ειδικά στην κρίση.

Όταν ερωτήθηκε ο κ. Χρήστος Χατζηπαναγιώτου, -γνωστός ηθοποιός που δραστηριοποιείται τόσο τηλεοπτικά όσο και θεατρικά- αν η κρίση επηρεάζει το θέατρο απάντησε το εξής : «Είναι βέβαιο ότι και το θέατρο χτυπιέται από την κρίση. Από την άλλη -όπως και πολύ παλιότεροι ισχυρίζονται- σε εποχές κρίσης, το θέατρο ανθεί. Στην Αργεντινή -και ειδικά στο Μπουένος Άιρες, μια ιδιαίτερα θεατρόφιλη πόλη (έχει τα περισσότερα θέατρα σχεδόν από κάθε άλλη πρωτεύουσα)-, το θέατρο έχει μεγάλη ανάπτυξη και επιτυχία

Ιδιαίτερα δε, όσον αφορά στις εναλλακτικές σκηνές, ε, εκεί έγινε πανικός. Μεγάλη άνθηση. Και νομίζω ότι καταλαβαίνω το «γιατί». Ο ρόλος της τέχνης γενικότερα, αλλά και του θεάτρου ειδικότερα, είναι παρηγορητικός. Ό,τι αγγίζει την ψυχή του θεατή, ό, τι τον συγκινεί με γέλιο ή κλάμα, έχει επιτυχία».

Η ανάγκη  για επικοινωνία, για δημιουργία ομάδων κοινών στόχων, για ανίχνευση των απαντήσεων πάνω στα προβλήματα του ανθρώπου και της κοινωνίας παραμένει γιατί σίγουρα αποτελεί συστατικό της ανθρώπινης φύσης. Τότε οι λύσεις δίνονται μέσω της Τέχνης , το καταφύγιο είναι η Τέχνη. Ιδιαίτερα η θεατρική τέχνη η οποία έχει το προνόμιο να είναι η μοναδική εναπομείνασα ,η οποία για να υπάρξει απαιτεί τη συνεύρεση στον ίδιο χώρο, δηλαδή στο θέατρο των δημιουργών (ηθοποιοί κ.λ.π.) του αποδέκτη (κοινό) του δημιουργήματος (παράσταση) μ΄ όλες τις εκατέρωθεν αλληλεπιδράσεις που αυτό συνεπάγεται. Σε μια εποχή όπου η απευθείας ανθρώπινη επαφή εκ των πραγμάτων περιορίζεται από τα Μ.Μ.Ε. , τα δίκτυα, τα κινητά, μήπως το Θέατρο γίνεται μιά από τις μικρές μας αντιστάσεις;

Άλλωστε στην αρχαία Ελλάδα το θέατρο ήταν συνυφασμένο με την ανάπτυξη της Δημοκρατίας και της δραστηριότητας των πολιτών. Αποτελούσε συμπληρωματικό μέσο παίδευσης του πολίτη. Επομένως, αν πραγματικά μιλάμε για ανάγκη «επιβίωσης» και «αντίστασης» στα σημερινά γεγονότα του κοινωνικο -οικονομικού  και πολιτικού μας βίου και ύψιστης ανάγκης ισχυροποίησης της Δημοκρατίας, τότε ναι!!! Το θέατρο είναι ανάγκη.

Οι Εραστές του θεάτρου λοιπόν, όλοι εκείνοι που συμμετέχουν, παρακολουθούν, υποστηρίζουν και αγαπούν αυτή τη σπουδαία μορφή τέχνης, που είναι ριζωμένη στους αιώνες, είναι εδώ , δίχως να σκιάζονται για τη κρίση και κυρίως για να δηλώνουν ένθερμα πως το θέατρο είναι η μέγιστη πηγή σκέψης, δράσης, έκφρασης , δημιουργίας.

ΔΙΚΤΥΟΓΡΑΦΙΑ:

http://www.upatras.gr/index/page/id/101

http://www.marathonlive.gr/index.php/nea-makri- marathon-news/item/%CE%B8%CE%AD%CE%B1%CF%84%CF%81%CE%BF-%CE%AF%CF%83%CE%BF%CE%BD-%CF%88%CF%85%CF%87%CE%BF%CE%B8%CE%B5%CF%81%CE%B1%CF%80%CE%B5%CE%AF%CE%B1.html

http://www.samos.gr/index.php?option=com_ content&task=view&id=167&ltemid=526

http://politeiatheatrou.blogspot.com/

http://www.theatermachine.gr/about.asp

http://www.clickatlife.gr/story/theatro/xristos-xatzipanagiotis-se-epoxes-krisis-to-theatro-anthei?id=2120059

Το διάβασμα, μορφή γνήσιας ψυχαγωγίας.

της μαθήτριας της Α'λυκείου, ΜπουδαλάκηΓεωργίας.

Οι νέοι ,στις μέρες μας είναι επιδεκτικοί επηρεασμού και αλλαγής ,πνευματικά και ηθικά ,και καταλήγουμε στο συλλογισμό ότι το βιβλίο διαμορφώνει τον άνθρωπο αφού ,μεταδίδει γνώσεις και οξύνει το νου τους βοηθώντας τους να λύνουν τα προβλήματά τους .Αποκαλύπτει όλες τις πτυχές της ανθρώπινης ζωής ,προβληματίζει και ωριμάζει τον άνθρωπο και ευαισθητοποιεί τη συνείδηση .Επίσης ,καλλιεργεί την κρίση ,την ηρεμία και την ψυχραιμία τους ,συμβάλλει στη κοινωνικοποίηση και την ευχαρίστησή τους. Άρα καθήκον αλλά και συμφέρον του ανθρώπου και περισσότερο των νέων είναι να αγωνίζονται  για τη διάδοση των καλών βιβλίων και να επιδίδονται στη μελέτη τους ,γιατί με αυτόν το τρόπο θα γίνουν χρήσιμα άτομα και ενάρετοι πολίτες.

Ωστόσο ,αν και τόσο χρήσιμο το βιβλίο οι Έλληνες εξακολουθούν να μη διαβάζουν βιβλία .Σύμφωνα με μία μελέτη που έγινε οι Έλληνες είναι οι λιγότερο φιλαναγνώστες από όλους τους Ευρωπαϊκούς λαούς. Πολλοί ευρωπαίοι έχουν το βιβλίο στην τσέπη τους και εκμεταλλεύονται και τον ελάχιστο άδειο χρόνο που τους απομένει για την ανάγνωση ενός βιβλίου. Είναι τόσο αποκαρδιωτικό να ξέρεις σαν Έλληνας πως είχες πολλούς φιλοσόφους και πολλούς αξιοσημείωτους ποιητές και συγγραφείς και να διαβάζεις με το ζόρι ,οι άντρες (νέοι και μεγαλύτεροι) μία εφημερίδα είτε αθλητική ,είτε για πολιτικά και κοινωνικά θέματα και οι γυναίκες διάφορα περιοδικά σχετικά με life and style ή κάτι σχετικό με το πως θα ντυθούν και τι φόρεσε κάποια διάσημη. Όχι ότι αυτό είναι κακό ,κάθε άλλο ,απλά όλοι ,άντρες - γυναίκες θα μπορούσαν να αφιερώσουν λίγο από το χρόνο τους έστω και λίγο πριν από το βραδινό ή μεσημεριανό τους ύπνο.

Πιστεύω ,πως η μάχη του βιβλίου θα κερδηθεί άμα πολλοί αντιληφθούν και πεισθούν ότι το βιβλίο μπορεί να είναι μία ψυχαγωγία το ίδιο τερπνή όπως ο κινηματογράφος ή μία εκδρομή .Και ότι το βιβλίο είναι μία θετική και ουσιαστική συντροφιά. Και κάτι ακόμα ,στην κοιτίδα της σοφίας και του πολιτισμού ,στη χώρα των πνευματικών φώτων ,περιφρονείται το βιβλίο ,απουσιάζει η αγάπη ,το γενικότερο ενδιαφέρον για τις πνευματικές απολαύσεις ,λείπει από τους νέους το πάθος της μελέτης .Τι μπορεί και τι πρέπει να γίνει ,για να διορθωθεί το κακό ;Ας προσπαθήσουμε να γίνουμε φίλοι με τα βιβλία και να δούμε την ανάγνωση ως σωστό τρόπο ψυχαγωγίας!

                                                                       

                                                                         ΟΜΑΔΑ:ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ

                                                                        ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ:ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΟΣ

Υπερπροβολή της κακής μουσικής – Υποπροβολή της καλής

               

της μαθήτριας της Α΄Λυκείου Λυδίας Λουδοβίκου

      Εάν κάποιος έχει μεγαλώσει σε ένα σπίτι, που οι γονείς του ακούν (παραλείποντας χάρην συντομίας τους Κλασικούς, την Δημοτική και την βυζαντινή) μουσική του Χατζηδάκι, του Stephan Micus του Philip Glass, του Keith Jarrett του Arvo Part, του Ian Anderson, και του Peter Gabriel, και έτσι έχει μάθει ο ίδιος να χαίρεται με όλη αυτή την μουσική, αλλά και με την μουσική του Ian Garbarek, του Steve Hackett, των Arcade Fire, της Regina Spector, και των Radio head, όπως και του Θανάση Παπακωνσταντίνου, των Άβατον εξ Αδοκήτω, και της Σαβίνας Γιαννάτου, τότε ανοίγοντας την τηλεόραση, ανοίγοντας το ραδιόφωνο, ανοίγοντας τις πολιτιστικές σελίδες εφημερίδων και περιοδικών, και ψάχνοντας για πολύ καιρό αυτές τις μουσικές που προανέφερα, εύκολα και ολοφάνερα θα αντιληφθεί, ότι η πληροφόρηση γι’ αυτού του είδους τα μουσικά ακούσματα και η παρουσίαση ανάλογων μουσικών εκδηλώσεων, παραμένουν φτωχές και σπάνιες.                                                  
        Εύλογα λοιπόν θα δημιουργηθεί μια σειρά ερωτημάτων. Γιατί η καλή και ποιοτική μουσική δεν φθάνει παρά με το σταγονόμετρο στους πολλούς; Ποιος μηχανισμός ορίζει ποια ακούσματα θα προβάλλονται κεντρικά από τα ΜΜΕ και νυχθημερόν, και ποιά μόλις και μετά βίας; Είναι απλά η ζήτηση του κοινού ή η μεγιστοποίηση του οικονομικού κέρδους ο καθοριστικός παράγοντας που διαμορφώνει το τοπίο της μουσικής πληροφόρησης και παρουσίασης; Τελικά υπάρχει αντικειμενική ή έστω δίκαιη πληροφόρηση;
        Λοιπόν αυτά τα ερωτήματα και οι απαντήσεις σε αυτά αποτελούν τον κύριο κορμό των σκέψεων που ακολουθούν.  Βέβαια  από τις απαντήσεις, που συνήθως  είναι πληκτικά  αναμενόμενες, πολύ καλύτερο είναι το να θέτει κανείς ερωτήματα.  Έτσι πολλές φορές ακούγοντας μουσική μόνη ή με την οικογένειά μου, αναρωτήθηκα εάν το να αναζητά κάποιος και να ακούει καλή μουσική είναι τελικά κάτι αυθόρμητο, ή είναι μια διαδικασία μουσικής και πολιτισμικής εκπαίδευσης και αγωγής; Και άραγε τα ΜΜΕ η τηλεόραση και το ραδιόφωνο δεν θα  έπρεπε να αισθάνονται τον εαυτό τους, όχι απλώς ως πηγές διασκέδασης, αλλά κυρίως ως όργανα μιας πολιτισμικής εκπαίδευσης των πολιτών και του λαού;  Εάν λοιπόν τα ηλεκτρονικά και τα έντυπα ΜΜΕ είναι, άτυπα αλλά ουσιαστικά, τα όργανα μιας ευρύτερης πολιτισμικής εκπαίδευσης και καλλιέργειας, που με τις εκπομπές ή τις σελίδες τους  επηρεάζουν τις συνειδήσεις των ανθρώπων, τότε ποιός είναι ο καθοριστικός παράγοντας ύπαρξης και λειτουργίας τους: η καλλιέργεια και ο πνευματικός πλουτισμός του κοινού ή η μεγιστοποίηση του δικού τους οικονομικού κέρδους;                                                                                                                     
       Αυτή λοιπόν είναι μια καίρια ερώτηση, στην οποία οφείλει να απαντήσει κάθε τηλεοπτικό κανάλι, κάθε σταθμός, κάθε εφημερίδα και κάθε περιοδικό πολιτισμού, πνευματικών εκδηλώσεων, τεχνών και μουσικής. Το κοινό, νομίζω, ότι διαμορφώνεται και διαπλάθεται ανάλογα με το προσφερόμενο πνευματικό υλικό, τόσο από το ιδιωτικό, όσο και από το ευρύτερο δημόσιο περιβάλλον του.  Είναι φυσικό, εάν το διδάξεις και το φέρεις σε επαφή με ένα υψηλό ποιοτικό και  πνευματικό υλικό, ή έστω με ένα μείγμα που θα περιέχει όχι μόνο ψυχαγωγικά στοιχεία αλλά και εναλλακτικά ερεθίσματα αληθινού πολιτισμού, τότε και το ίδιο το κοινό θα αναζητήσει μια ποικιλία εναλλακτικών και πνευματικών πολιτισμικών ποιοτήτων. Εάν πάλι το διδάξεις αποκλειστικά  με μουσικά υποπροϊόντα και του παραδώσεις φθηνά μαθήματα  μαζικής κουλτούρας, τότε και το κοινό, θα μάθει να αναζητάει φθηνά και μαζικά, μουσικά και πολιτισμικά εμπορεύματα. Νομίζω πώς εδώ ακούμε την καρδιά του προβλήματός μας. Θέλουμε μόνο χρήμα και κέρδος, θέλουμε μόνο εξασφάλιση και άμβλυνση της σκέψης και νάρκωση της ευαισθησίας και συνειδησιακή μούχλα που βολεύει; Ή θέλουμε την πνευματική χαρά της ελεύθερης ανθρώπινης συνείδησης και της δημιουργίας, την χαρά της ‘παρηγοριάς της τέχνης’, όπως έχει πει ο ποιητής Νίκος Καρούζος, τη χαρά της δημιουργίας σκεπτόμενων και ευαίσθητων ανθρώπων και πολιτών.                                    
       Νομίζω πώς κάθε άνθρωπος, κάθε κοινωνία σε κάθε εποχή και εντέλει  κάθε παράγοντας και φορέας παιδείας και δύναμης μέσα στην κοινωνία, οφείλει να τοποθετηθεί σε αυτά τα ζητήματα. Και είναι φανερό ότι υπάρχει  και στην μουσική και στον πολιτισμό και στον χώρο των ΜΜΕ η καλή ‘καρποφορία’ και τα βλαβερά ‘ζιζάνια’, και μάλιστα τελευταία αισθάνομαι ότι υπερτερούν ή τουλάχιστον ακούγονται περισσότερο  τα ‘ζιζάνια’. Υπάρχει δηλαδή  στον τομέα των ΜΜΕ, και ειδικότερα στον χώρο του μουσικού πολιτισμού υπερπροβολή της κακής μουσικής και υποπροβολή της καλής.
       Και  επειδή όλοι γνωρίζουμε, ότι αυτοί  που επιδιώκουν μόνο το κέρδος και μόνο την εξουσία, ήδη μάχονται πάρα πολύ γι’ αυτά τους τα κεκτημένα, οφείλουμε να πούμε ότι και όσοι αγαπούν και «μετέχουν της παιδείας» εκείνης που προάγει την σκέψη, την τέχνη, την δημοκρατία, την ευαισθησία, την πολλαπλότητα, την μοναδικότητα και την ανθρωπιά, είναι ανάγκη επίσης  να δίνουν και αυτοί αδιάκοπα και με μεγαλύτερη ακόμη ένταση τον δικό τους αγώνα.  

                   
                                                                                                 

Η Μουσική και ο τρόπος που επιβάλλεται στις μέρες μας

 της μαθήτριας της Α' Λυκείου Δήμητρας Πολίτη

Στις μέρες μας τα ΜΜΕ προσπαθούν να επιβάλλουν με διάφορους τρόπους ένα είδος καταναλωτικής, εφήμερης μουσικής με κακής ποιότητας στίχο που κατά κανόνα προσφέρει επιδερμική και παροδική ευχαρίστηση. Σε αυτή τους την προσπάθεια βοηθάει κατά πολύ η εξέλιξη της τεχνολογίας, η οποία έχει επηρεάσει τον τρόπο παραγωγής αλλά και τον τρόπο διάθεσης της μουσικής, καθώς αυτή έχει μετατραπεί σε εμπόρευμα, διαθέσιμο στην παγκόσμια αγορά.

Οι δισκογραφικές εταιρίες δεν επενδύουν πια σε καλλιτέχνες. Οι νέοι δεν αγοράζουν πλέον δίσκους ή CD. Μία νέα μουσική βιομηχανία έχει ανθίσει. Αυτή του διαδικτύου, η οποία απευθύνεται κατα κύριο λόγο στους νέους.

Οι νέοι ακούν σχεδόν τα πάντα ανάλογα με τη διαθεσή τους και το χώρο στον οποίο βρίσκονται. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα μίας έρευνας που εντόπισα στο διαδίκτυο, βρέθηκαν τρία μουσικά είδη που κυριαρχούν στις προτιμήσεις των νέων: η ροκ με ποσοστό 23%, η ραπ με 21% και η ποπ με 23%. Έπειτα ακολουθούν τα λαϊκά με ποσοστό 13%, η metal με 6%, το έντεχνο με 6%, και η R&B με 5%, ενώ, ποσοστό κατώτερο του 3% σημειώνει η κλασσική μουσική. Βλέπουμε λοιπόν πως στην πλειοψηφία τους οι νέοι ακούν mainstream μουσική, που η εμπορευματοποίηση την έχει καταστήσει εύπεπτη για τις μάζες και σχεδόν πάντα ακούν αυτό το είδος μουσικής στον υπολογιστή τους ή στο κινητό τους.

            Εκτός από το διαδίκτυο, ένα άλλο μέσο που επηρεάζει τους νέους στα ακούσματά τους, είναι η τηλεόραση με τις reality εκπομπές και κυρίως τις διαφημίσεις.

Παρ’όλα αυτά, κανείς δεν μπορεί να μας επιβάλλει το είδος της μουσικής που ακούμε. Ο άνθρωπος έχει ελεύθερη βούληση. Η ψυχαγωγία, στην οποία ανήκει και η μουσική, είναι συνυφασμένη με την πνευματική καλλιέργεια, με την ανάπτυξη της καλαισθησίας του και την διαμόρφωση του ήθους του. Έτσι, είναι σε θέση να απορρίψει τα μουσικά «σκουπίδια» και να προτιμήσει την ποιοτική μουσική, που εκτός από την μελωδία, την αρμονία και τον ρυθμό, μεταφέρει σημαντικά μηνύματα, τα οποία έχουν αξία για τη ζωή των ανθρώπων.

ΨΥΧΑΓΩΓΙΑ : ΓΝΗΣΙΑ ΚΑΙ " ΕΤΕΡΟΚΑΤΕΥΘΥΝΟΜΕΝΗ " Γιατί οι νέοι προτιμούν τη ΄" νόθη" ψυχαγωγία

της μαθήτριας της Α΄ Λυκείου   Βεργούλια  Ιφιγένειας

 Ο πολιτισμένος άνθρωπος επινόησε και καθιέρωσε,ατομικά και συλλογικά,τρόπους,λειτουργίες που ικανοποούν τις ανάγκες που έχουν σχέση με το πνεύμα και την ψυχή του άνθρωπου.Γενικότερα,η λέξη "ψυχαγωγία " υποδηλώνει την αγωγή της ψυχής. Οτιδήποτε,επομένως, θέλγει, τέρπει, συγκινεί, διασκεδάζει   την ψυχή του άνθρωπου μπορεί να θεωρηθεί ψυχαγωγία. Οι τρόποι ψυχαγωγίας διαφέρουν λίγο πολύ από εποχή σε εποχή και από κοινωνία σε κοινωνία.Έχουν άμεση σχέση με τις πεποιθήσεις,τις ασχολίες, τις αξίες, τις αισθητικές αντιλήψεις, το πνευματικό επίπεδο, αλλά και το φυσικό περιβάλλον στο οποίο ζούν οι άνθρωποι.

           Ιδιαίτερα αναγκαία είναι η ψυχαγωγία για το σύγχρονο άνθρωπο,εξαιτίας του τρόπου ζωής που επικρατεί στην εποχή μας.Η αποξένωση του ανθρώπου από τη φύση,από τη δημιουργική εργασία και απο τους συνανθρώπους του,οι γρήγοροι και εξαντλητικοί ρυθμοί ζωής,το άγχος,η εξιδίκευση και η  συνακόλουθη πνευματική μονομέρεια,η τυποποιημένη και μονόπλευρη ζωή που επιβάλλει ο καταναλωτισμός,και ο αναξιοποίητος ελεύθερος χρόνος δημιουργούν ένα πλέγμα συνθηκών μέσα στις οποίες ο σύγχρονος άνθρωπος ασφυκτιά.Για να διατηρήσει,λοιπόν,την ψυχική και σωματική του ευεξία έχει ανάγκη από  ευχάριστους και επωφελείς τρόπους ψυχαγωγίας.

           Την ανάγκη αυτή έχουν ήδη σπεύσει να εκμεταλλευτούν με κάθε τρόπο οι σύγχρονες βιομηχανίες μαζικής ψυχαγωγίας.Με τη σκέψη ότι ο άνθρωπος δε "χαλαει λεφτα" όταν δουλεύει, αλλά όταν ψυχαγωγείται,τη μετέτρεψαν σε κερδοσφόρα επεχείρηση,την εμπορευματοποίησαν. Τα ηλεκτρονικά παιχνίδια,τα νυχτερινά κέντρα διασκέδασης και ο μαζικός τουρισμός είναι μερικά πειστικά παραδείγματα τέτοιας ψυχαγωγίας.

           Βέβαια,ο τρόπος που αντιλαμβάνεται ο καθένας την ψυχαγωγία του ποικίλλει.Έχει άμεση σχέση με την ηλικία,την ψυχοσύνθεση,τις συνήθειες,τα ενδιαφέροντα,το μορφωτικό επίπεδο,το γενικότερο τρόπο ζωής του,καθώς και με τις δυνατότητες που του παρέχει το περιβάλλον,φυσικό και κοινωνικό, μέσα στο οποίο ζει,τις διεξόδους που του προσφέρονται,αλλά και την ευχέρεια,κυρίως την οικονομική,που έχει να τις αξιοποιεί. Επομένως η ψυχαγωγία χωρίζεται σε δύο κατηγορίες,την γνήσια και τη νόθη ψυχαγωγία.

           Μορφές της γνήσιας ψυχαγωγίας αποτελούν η επικοινωνία με φιλικά πρόσωπα,τα ταξίδια,η επαφή με τη φύση,η άθληση και η επαφή με έργα τέχνης(μουσική,κινηματογράφος,χορός,λογοτεχνία,θέατρο κ.ά). Η γνήσια ψυχαγωγία στοχεύει στη συμμετρική ανάπτυξη των τριών υποστάσεων του ανθρώπου(ψυχή,πνεύμα και σώμα). Βασίζεται κυρίως σε διαχρονικής αξίας πρότυπα δράσης και συμπεριφοράς, δημιουργώντας καινούργια και επιφέρει την εσωτερική γαλήνη προσφέροντας εναύσματα για γόνιμο προβληματισμό και περισυλλογή. Τέλος καλλιεργεί τις διαπροσωπικές σχέσεις,ενεργοποιεί το άτομο σε ποικίλους τομείς του συλλογικού βίου και συμβάλλει στην κοινωνικοποίηση του ατόμου.

           Αντιθέτως όταν αναφερόμαστε στην νόθη ψυχαγωγία οι μορφές της είναι η παρακολούθηση χαμηλής ποιότητας πολιτιστικών έργων (εμπορικό θέαμα ή ακρόασμα, πρόγραμμα ευτελούς αισθητικής) από τα μεσα μαζικής ενημέρωσης, το διαδίκτυο, το θέατρο ή τον κινηματογράφο, η διασκέδαση σε νυχτερινά κέντρα με αμφίβολης ποιότητας προγράμματα και τα ηλεκτρονικά, τυχερά παιχνίδια.Επίσης είναι η μαζική εκτόνωση στο γήπεδο μέσω εκδηλώσεων χουλιγκανισμού  και η καταφυγή σε τεχνητούς παραδείσους με τη χρήση επικίνδυνων για τη σωματική και πνευματική υγεία ουσιών (τοξινομανία,αλκοολισμός). Η νόθη ψυχαγωγία  ερεθίζει και αναπαράγει σωματικές ανάγκες, ορμές και ένστικτα, στηρίζεται σε εφήμερα είδωλα και ικανοποιεί πρόσκαιρες επιθυμίες.Αλλοτριώνει και απομονώνει τον άνθρωπο προκαλώντας κορεσμό στον άνθρωπο ο οποίος καταλήγει στην καταθλιψη και την πλήξη και σε αρκετές περιπτώσεις το άτομο οδηγείται σε επικίνδυνες, για την ψυχική και σωματική του υγεία,επιλογές. Τέλος η νόθη ψυχαγωγία είναι ετεροκατευθυνόμενη ως προϊόν της μόδας και της βιομηχανίας του ελεύθερου χρόνου.

           Ένα όμως αξιοσημείωτο γεγονός είναι η ροπή των νέων προς τη νόθη ψυχαγωγία αν και τους καταστρέφει πνευματικά και σωματικά. Τα αίτια της ροπής αυτής είναι:

          -Το υλιστικό πνεύμα της εποχής,η πνευματική μονομέρεια και η τυποποίηση αφενός παρεμποδίζουν τις πνευματικές δραστηριότητες και αφετέρου προωθούν την ομοιομορφία,την τυποποίηση,την μαζικότητα και την παθητική(οχι κριτική-οχι προσωπικά επιλεγμένη) αποδοχή τους.

          -Οι ταχύτατοι και εξοντωτικοί ρυθμοί ζωής καταπονούν ψυχικά και πνευματικά το σύγχρονο άνθρωπο και τον οδηγούν σε επιλογές εκτόνωσης που δεν απαιτούν πνευματική ενεργοποίηση και εγρήγορση,προβληματισμό.

          -Η προβολή και η καταλυτική επιρροή της "μαζικής κουλτούρας της διασκέδασης" και των προτύπων της που προβάλλονται από τα Μ.Μ.Ε και τη διαφήμιση για την εξυπηρέτηση οικονομικών συμφερόντων. Αυτή η παραγωγή μαζική υποκουλτούρας περιορίζει τα περιθώρια ποιοτικών επιλογών.

          -Το γενικότερο πνεύμα μιμητισμού και ξενομανίας καθώς και η τάση των νέων να ακολούθουν τα ρεύματα της εποχής και να αντιδρούν στις υποδείξεις των μεγαλυτέρων για τρόπους ψυχαγωγίας που δεν συνάδουν με τη φύση και τις επιλογές των νέων.

          -Η έλλειψη ερεθισμάτων και κινήτρων για ποιοτική ψυχαγωγία καθώς και η υποβάθμιση της ανθρώπινης αξίας με χαρακτηριστικά την αποπνευματικοποίηση και την επικοινωνιακή κρίση.

           Τέλος η ψυχαγωγία έχει και πολιτική διάσταση. Φαινομενικά δεν υπάρχει σχέση ανάμεσα στην ψυχαγωγία του ανθρώπου και στη διαμόρφωση της πολιτικής του συνείδησης και πολιτικής του ωριμότητας.  Επειδή όμως η ψυχαγωγία είναι συνυφασμένη με την πνευματική καλλιέργεια του ανθρώπου, με την ανάπτυξη της καλαισθησίας του και τη διαμόρφωση του ήθους του- άρα και με την ηθική-,  δεν μπορεί, στο βαθμό που η πολιτική σχετίζεται άμεσα ή έμμεσα με όλα αυτά, παρά να έχει σχέση με την  πολιτική, έστω κι αν η σχέση τους δεν είναι προφανής.

           Και δεν είναι προφανής, γιατί η έννοια της πολιτικής σήμερα περιορίζεται στις εκλογικές διαδικασίες και σε ανούσιες τηλεοπτικές φραστικές αντιπαραθέσεις ανάμεσα σε εκπροσώπους των κομμάτων. Πολιτική όμως δεν είναι μόνο αυτά' πολιτική σημαίνει υπεύθυνη συμμετοχή του πολίτη στα κοινά και στη λήψη αποφάσεων που αφορούν την ζωή του, σημαίνει προβληματισμός,  γνώση, ελεύθερη και ισότιμη ανταλλαγή απόψεων,  σημαίνει έλεγχος της εξουσίας και προστασία των δικαιωμάτων του πολίτη, σημαίνει σεβασμός και ενσυνείδητη πειθαρχία στους νόμους της πολιτείας, σημαίνει ανεκτικότητα και λύση των προβλημάτων που ανακύπτουν στις σχέσεις των πολιτών ή στις διεθνείς σχέσεις με ειρηνικό τρόπο, σημαίνει πειθώ, όχι βία, σημαίνει μόρφωση και ευημερία όλων των πολιτών. Τα στοιχεία αυτά της πολιτικής δεν είναι καθόλου άσχετα με την ψυχαγωγία και ιδιαίτερα με τις ψυχαγωγικές μορφές λόγου, όπως είναι η λογοτεχνία -ποίηση και πεζογραφία-, το θέατρο, ο κινηματογράφος, το καλό τραγούδι. Η ψυχαγωγία καλλιεργεί πνευματικά τον άνθρωπο, βελτιώνει τα αισθητικά του κριτήρια και τον κάνει ηθικά καλύτερο.  Γίνεται, επομένως, και καλύτερος πολίτης, παρόλο που τα καθαρά ψυχαγωγικά μέσα (τα έργα της τέχνης) δεν έχουν συνήθως άμεσες πολιτικές  αναφορές. Δεν είναι καθόλου τυχαίο που στην αρχαία Αθήνα ο Περικλής έκρινε απαραίτητο να παρακολουθούν όλοι οι πολίτες τους δραματικούς αγώνες και γι΄αυτό καθιέρωσε τα θεωρικά.

           Αντίθετα, όταν υποχωρεί η ψυχαγωγία και υποκαθίσταται από τη διασκέδαση και τη μαζική παθητική "κουλτούρα", το μορφωτικό επίπεδο των πολιτών  χαμηλώνει και εμφανίζονται ευκολότερα φαινόμενα που εκφυλιζουν την πολιτική ζωή και υπονομεύουν τη δημοκρατία.Τέτοια φαινόμενα είναι η ομοιομορφία, η παθητικότητα, ο αποπροσανατολισμός, ο λαϊκισμός, η χειραγώγηση, η μισαλλοδοξία, ο φανατισμός και ο χουλιγκανισμός. Στις περιπτώσεις αυτές η πολιτική σκηνή μετατρέπεται σε αρένα.

Η μουσική είναι διαχρονικός τρόπος ψυχαγωγίας για τον άνθρωπο

            του μαθητή της  Α΄ Λυκείου  Νίκου   Κάππα-Μαρκόβη

     Αναμφισβήτητα  η μουσική ήταν είναι και θα είναι τρόπος ψυχαγωγίας για τον άνθρωπο.Από τα αρχαία χρόνια διαπιστώνουμε ότι η μουσική αποτελούσε μέσο αγωγής για τον άνθρωπο.Μέχρι και σήμερα η μουσική χαρακτηρίζει την ποιότητα της ζωής και παίζει σημαντικό ρόλο στην ψυχολογία του ανθρώπου.

     Τα αρχαία χρόνια  ανακαλύπτουμε σύμφωνα πάντα με τις πληροφορίες μας ότι ο άνθρωπος άκουγε μουσική. Μάλιστα στην αρχαία Ελλάδα η μουσική ήταν απόλυτα συνυφασμένη με την καθημερινότητα όλων των ανθρώπων  και σαν μια σύνθετη  καλλιτεχνική και πνευματική έκφραση είχε ιδιαίτερη θέση σε όλες της εκδηλώσεις προσωπικής και κοινωνικής ζωής. Η μουσική είχε κυρίως εορταστικό χαρακτήρα  αλλά σύντομα ήρθε η ένταξη της στις καθημερινές σκληρές στιγμές της ζωής αλλά και στις τελετές θανάτου τα λεγόμενα μοιρολόγια. Ακόμη  στην αρχαία Ελλάδα η μουσική αποτελούσε ένα από τα βασικά μαθήματα στο πλαίσιο της παιδείας των νέων,ενώ η διασύνδεσή της ειδικότερα με την Ποίηση και το Θέατρο έπαιξε τεράστιο ρόλο.Χάρη σε αυτή διασώθηκαν και αριστουργήματα όπως τα Ομηρικά έπη και οι Τραγωδίες.

      Η μουσική όμως δεν αποτέλεσε μέσω ψυχαγωγίας μόνο στην αρχαία Ελλάδα. Διαχρονικά   η μουσική αποτελεί ένα από τα μέσα ψυχαγωγίας.Αντίθετα όμως με τότε,σήμερα το ποσοστό των παιδιών που μαθαίνουν ένα μουσικό όργανο είναι πολύ μικρό(σύμφωνα με τις στατιστικές μελέτες).Οι περισσότερο νέοι επιλέγουν να ακούν ξενόφερτα είδη μουσικής  είτε αγοράζοντας κάποιο CD είτε κατεβάζοντας την από το διαδίκτυο.Αν και οι περισσότεροι νέοι  προτιμούν την ξένη μουσική δεν μπορούμε να πούμε ότι απουσιάζει από τη ζωή των νέων η Ελληνική. Βέβαια ελάχιστο είναι το ποσοστό των νέων που ακούει την κλασσική μουσική.  Αυτό συμβαίνει διότι προτιμούν την παγκόσμια μουσική κυρίως την σύγχρονη. Η μουσική για τους περισσότερους νέους είναι τρόπος ζωής,  τρόπος έκφρασης και για αυτό το λόγο η μουσική υπάρχει παντού στη ζωή όλων και είναι  ο ποιο εκφραστικός τρόπος διασκέδασης.

         Η μουσική ήταν πάντα ένας τρόπος ψυχαγωγίας και έπαιζε σημαντικό ρόλο στις ζωές των ανθρώπων,αφού  λειτουργεί ως ανάγκη για όλους και η ζωή χωρίς την μουσική θα φάνταζε μονότονη.